Misofonie

WAT WIJ DOEN VOOR KINDEREN, JONGEREN EN VOLWASSENEN:

  • Onderzoek naar en diagnostiek van misofonie.
  • Behandeling/therapie bij misofonie.
  • Second opinion, wanneer u het niet eens bent met een (eerdere) diagnose misofonie, of een behandeling van misofonie. 

 

Waarom aandacht voor misofonie?
Misofonie benoemen we hier als een aandoening, hoewel misofonie niet als een ziekte of stoornis wordt beschreven in de vorige edities en het meest recente “Diagnostisch en Statistisch Handboek” voor psychiaters en psychologen (de DSM-5).

Er zijn voor ons twee redenen om extra aandacht te besteden aan misofonie:

  • Misofonie wordt pas sinds enkele jaren als een aparte aandoening beschouwd. Voorheen had men de gewoonte om de kenmerken van misofonie te scharen onder de noemer “Obsessief Compulsieve Stoornis” (OCS); sommigen zagen misofonie meer als een angststoornis.
    Gaandeweg is men zich ook gaan realiseren hoeveel impact misofonie op iemands leven (welzijn en welbevinden) kan hebben. 
  • Tot voor kort werd misofonie alléén behandeld binnen het Academisch Medisch Centrum te Amsterdam, waarbij men zich beperkte tot volwassen patiënten met misofonie.  Kinderen en jeugdigen met misofonie kunnen pas sinds midden 2016 bij het AMC terecht.
    Onze praktijk is een van de weinige organisaties, die zowel voor kinderen en jeugdigen, als voor volwassenen met misofonie onderzoek en behandeling/therapie biedt. 

 

Wat is misofonie?
Misofonie betekent letterlijk: “Haat van/voor geluid.” Bij mensen met misofonie roepen bepaalde geluiden (zogenaamde ‘triggers’)  hevige gevoelens van afkeer, haat, irritatie, walging, woede, verdriet, schaamte en angst op. De geluiden kunnen zó ondraaglijk zijn, dat men “de veroorzaker van het geluid” letterlijk zou willen ‘uitschakelen’ om het geluid te stoppen. Ook zelfmoordgedachten komen voor.

Het gaat meestal om alledaagse geluiden, zoals repetitieve (= zich herhalende) geluiden (typen op een toetsenbord, klikken met een pen, met de vingers tikken op tafel), ademen, kuchen, niezen, snuiven en de neus ophalen. Vooral eetgeluiden, zoals smakken, kauwen, chips eten, iets afbijten (bv. een stuk appel) en slikken zijn triggers voor hevige boosheid en angst.  

Als de misofonie in een tamelijk ernstige vorm aanwezig is bij iemand, kan dat nogal wat gevolgen hebben: niet meer naar school willen, school niet kunnen afronden, niet meer samen willen eten, sociale activiteiten vermijden, niet kunnen werken, zich afzonderen/isoleren. Onbehandelde misofonie kan bovendien leiden tot ‘opstapeling met andere psychische problemen/stoornissen”, zoals depressie, angst, slaapproblemen e.d.. 
Hoe langer de misofonie onbehandeld blijft, des te erger kunnen de persoonlijke en sociaal-maatschappelijke gevolgen worden!

Mensen met misofonie raken bij het het horen van triggers – zoals hierboven gezegd – hevig emotioneel ontregeld. Zij hebben dan de neiging te vluchten uit de situatie.
DIt (logische) vluchtgedrag kan leiden tot totale vermijding van situaties, waarin men eerder bepaalde geluiden heeft moeten aanhoren.
In “comfortabele situaties”, bijvoorbeeld thuis, in het gezin e.d. is het vluchten uit die situatie wel lastig, maar nog te doen. Bij familie, kennissen/vrienden, op school, op het werk, in een restaurant e.d. is het echter een heel ander verhaal: door de “groepsdruk”, de sociale contrôle e.d. nemen hevige gevoelens van schaamte, niet weg kunnen vluchten en de angst jezelf niet meer onder contrôle te kunnen houden, aanzienlijk ernstigere vormen aan dan in een bekende, comfortabele omgeving.    
Ook kan de gedachte aan het opnieuw moeten komen in een (geluids-)situatie, waarin men eerder zeer emotioneel is geworden, hevige paniek en angst oproepen. We spreken in dit verband van “anticipatie-angst”.  Die angst kan zó ernstig zijn, dat men al dagen of zelfs weken voorafgaand aan het opnieuw bloot gesteld (moeten) worden aan de eerder als ondraaglijk ervaren (geluids-)situatie niet meer kan slapen, geïrriteerd is, angstig is en/of in totale paniek verkeert.

Veel mensen met misofonie hanteren een andere vorm van vermijding door het dragen van een hoofdtelefoon en/of oordoppen bij het (moeten) aanhoren van geluidstriggers. Dat lijkt in eerste instantie een goede remedie, maar wij raden het ten zeerste af. Door het gebruik van een hoofdtelefoon of oordoppen zal de overgevoeligheid voor ondraaglijke geluiden alleen maar toenemen. Niet doen dus!

 

Welke behandelmethoden hanteren wij?
De behandeling/therapie van misofonie komt bij ons grotendeels overeen met de behandeling binnen het Academisch Medisch Centrum in Amsterdam.
Er is echter één wezenlijk verschil in de behandelvorm:

  • Mensen met misofonie worden binnen het AMC in groepen behandeld.
    Als voordelen van groepsgewijze behandeling kunnen worden genoemd:
    – erkenning en herkenning;
    – van elkaar leren.
    Nadelen kunnen zijn:
    – niet alle mensen willen in een groep behandeld worden, omdat ze hun ervaringen/klachten niet met lotgenoten in een groep willen of durven delen;
    – mensen kunnen zich überhaupt niet op hun gemak voelen binnen een groep;
    – men is niet geïnteresseerd in de problematiek van de andere groepsleden;
    – het aanhoren van de klachten van andere groepsleden roept bij sommigen verwarring of juist meer klachten op;
    – behandeling in een groep blijft tamelijk ‘algemeen’, waardoor de individuele problematiek onderbelicht blijft. 
  • De behandeling van misofonie bij Psymax is individueel. Binnen onze praktijk beschouwen wij elke cliënt/patiënt als een uniek iemand met zijn/haar eigen achtergrond/ ervaringen/problematiek/klachten. Wij besteden dan ook veel meer aandacht aan de persoon(-lijkheid) dan het AMC in een groep doet, c.q. kan doen. 
     

Wij volgen de ontwikkelingen van onderzoeken naar en behandelingen van misofonie zowel in het binnen – als in het buitenland op de voet. 
Als een nieuwe behandeling voor misofonie effectiever én efficiënter blijkt te zijn, dan zullen wij die in onze praktijk invoeren.
Op dit moment bestaat bij ons de behandeling van misofonie uit:

  • Intake: hierbij komen onderwerpen aan de orde, zoals persoonsgegevens, opleiding/studie/beroep, relatie/gezin/kinderen, ouderlijk gezin, eventuele eerdere hulpverlening (psychologisch, orthopedagogisch en medisch), eventueel medicijngebruik, misofonie-klachten en psychische & lichamelijke klachten. 
  • Het invullen van enkele vragenlijsten, waardoor wij een duidelijk beeld krijgen van de (ernst van de) misofonie-klachten én de algemene & specifieke psychische klachten van de cliënt.
  • Psycho-educatie, waarin – zoals bij het AMC – óók de (h)erkenning van de misofonieklachten en daarmee gepaard gaande psychische en lichamelijke klachten aan de orde komen.
    Psycho-educatie omvat het informeren, voorlichten en adviseren van de cliënt met betrekking tot zijn/haar misofonie-klachten. Denk daarbij aan achtergrondinformatie over het ontstaan van de klachten en adviezen over hoe met die klachten om te gaan. Ook komen de gevolgen van misofonie voor de cliënt zelf, voor zijn/haar studie/werk e.d. en zijn/haar omgeving aan de orde. De emoties en gevoelens krijgen uitgebreid aandacht.
    Bij psycho-educatie kunnen ook de vriend/partner, de familie en vrienden worden betrokken. Psycho-educatie kan de ene keer “apart” voorkomen en de andere keer samengaan met de hieronder genoemde therapieën en trainingen. 
  • Relaxatietherapie (ontspannings- en ademhalingsoefeningen); stressmanagement en – reductie (vermindering) is zeer belangrijk. Iedereen met misofonie zal beamen, dat door stress de intensiteit en de diversiteit van de geluidsklachten in hoge mate wordt verergerd. Het trainen/oefenen van ademhaling en ontspanning is daarom een essentieel onderdeel bij het behandelen van misofonie. 
  • Concentratie- en aandachtstraining om te leren de focus op geluiden te kunnen verleggen naar iets anders.
  • Cognitieve GedragsTherapie (CGT), Psychotherapie e.d.
  • Geluidsmanipulatie en Counterconditionering.

 

 

misof3

  misof2 misof1

 

 

 

 

 

 

Deze pagina wordt continu bijgewerkt/geupdatet.